Coraz więcej osób stara się budować domy ekologiczne. Najczęściej dotyczy to instalacji różnego rodzaju alternatywnych źródeł pozyskiwania energii odnawialnej jak małe turbiny wiatrowe czy kolektory słoneczne.
Bliskość natury można jest osiągnąć również przez odpowiednie podejście do problemu zagospodarowania terenów wokół domu.
Planując podjazd przed domem musimy zadać sobie dwa podstawowe pytania – jak ciężkie samochody będą z niego korzystać oraz w jaki sposób i gdzie chcemy odprowadzić wodę opadową i roztopową w czasie topnienia śniegów.
Kiedy można stosować nawierzchnie ekologiczne?
Nawierzchnia z kostki ekologicznej lub płyt ażurowych pozwala na wsiąkanie wody opadowej w głąb nawierzchni. Umożliwiają to odpowiednie przerwy między elementami betonowymi, które można wypełnić kamieniem ozdobnym lub trawą.
Ważne jednak aby pod kostką lub płytami znajdowała się również warstwa przepuszczalna dla wody.
W przypadku budowy nawierzchni ekologicznych należy zapewnić możliwość wsiąkania wody na głębokość nie mniejszą niż 70-100cm. W praktyce oznacza to, że w podłożu gruntowym powinny znajdować się grunty dobrze przepuszczalne jak piaski, żwiry itp.
Tradycyjną kostkę brukową często układa się na warstwie betonowej (podbudowa z chudego betonu) lub podsypce cementowo-piaskowej. W przypadku kostki ekologicznej nie wolno stosować pod nią tak szczelnych warstw jaką jest beton, gdyż nie umożliwi ona dalszego wsiąkania wody do gruntu.
Kostkę ekologiczną i płyty ażurowe należy zatem układać na warstwie piasku lub kruszywa o odpowiednio dobranym uziarnieniu. Nie zalecamy budowy nawierzchni przepuszczalnych jeśli w podłożu znajdują się grunty gliniaste lub pylaste. W takiej sytuacji zbyt duże zawilgocenie gliny może doprowadzić do występowania zjawiska wysadzin, czyli „wybrzuszenia” i zniszczenia nawierzchni. Jednocześnie glina w bardzo małym stopniu umożliwia wsiąkanie wody opadowej w podłoże.
Zjawisko wysadzin wiąże się z tym, że w czasie mrozów woda zawarta w glinie podczas zamarzania znacznie zwiększa swoją objętość, a tym samym rozsadza grunt. W gruntach mało wrażliwych na działanie wody i mrozu jak chociażby w piaskach nie ma ryzyka występowania wysadzin.
Alternatywnie można dokonać tzw. wymiany gruntu, czyli wymiany istniejącej gliny na piasek lub kruszywo o uziarnieniu np. 0/31,5mm (typowe kruszywo „drogowe”) na głębokości co najmniej 50-70cm. Wiąże się to jednak z większymi kosztami które należy dokładnie przeanalizować przed zakupem materiałów (kostka, kruszywa).
Ekologiczna kostka brukowa czy płyty ażurowe?
Wybór między kostką brukową o płytami ażurowymi zależy przede wszystkim od rodzaju samochodów poruszających się po nawierzchni. W przypadku ruchu wyłącznie pojazdów osobowych i lekkich dostawczych z powodzeniem można stosować oba materiały (kostka lub płyty ażurowe).
Jeśli jednak planujemy ruch lub postój ciężkich samochodów ciężarowych czy wjazd maszyn rolniczych to lepsza będzie kostka brukowa o grubości 8cm. Jako elementy drobnowymiarowe kostki brukowe nie będą ulegały pęknięciom lecz co najwyżej nawierzchnia ulegnie niewielkiemu skoleinowaniu w śladach kół pojazdów.
Zastosowanie płyt ażurowych przy pojazdach ciężarowych szybko może doprowadzić do ich pękania, szczególnie na krawędziach płyt betonowych.
Ile piasku i kruszywa pod kostkę ekologiczną?
Kwestia grubości warstw podbudowy układanej pod kostką brukową lub płytami ażurowymi rodzi często wiele wątpliwości wśród inwestorów. W internecie bez trudu znajdziemy różne zalecenia lecz należy wyraźnie rozróżnić nawierzchnie ekologiczne (tzw. przepuszczalne dla wody) na drogach publicznych (np. osiedlowych) oraz prywatne podjazdy przed domem.
Podjazd prywatny odznacza się małym ruchem, na którym występuje częściej długotrwały postój niż duża ilość pojedynczych przejazdów.
W przypadku podjazdu wyłącznie dla samochodów osobowych wystarczy wykonanie podbudowy z kruszywa naturalnego lub łamanego o grubości ok. 25-30cm. Alternatywnie można zastosować podbudowę z gruzu betonowego lub mieszanego ceglano-betonowego.
Jeśli jednak planujemy postój samochodów ciężarowych to przede wszystkim zalecamy rozważenie wykonania tradycyjnego podjazdu na pełnej podbudowie betonowej. Jeśli jednak nie mamy gdzie odprowadzić wody z nawierzchni to radzimy wykonanie podbudowy pod kostkę ekologiczną o grubości nie mniejszej niż 30-40cm wyłącznie z kruszywa łamanego dobrze zagęszczonego.
Kostka ekologiczna tańsza od tradycyjnej?
Koszt typowego podjazdu z kostki betonowej na podbudowie betonowej wynosi ok. 200zł/m2. W cenie uwzględniona jest robocizna i koszt materiałów, w tym również roboty ziemne oraz ułożenie krawężników i obrzeży betonowych.
Zastosowanie kostki ekologicznej wiąże się jednocześnie ze zmianą podbudowy betonowej na warstwę kruszywa co jest pewną oszczędnością. Sama kostka ekologiczna jest czasami jednak nieco droższa od typowej „cegły” lub „dwuteownika” o grubości 8cm. Wynika to z faktu, że tzw. eko kostka jest kupowana znacznie rzadziej niż typowe kostki drogowe i chodnikowe.
Sumarycznie jednak i tak nawierzchnia ekologiczna może wyjść taniej nawet o 30-50% jednak tylko wtedy, gdy w podłożu znajdują się grunty przepuszczalne. Jeśli konieczna będzie wymiana gruntu na kruszywo o grubości ok. 50-70cm to całościowy koszt może być nawet większy niż tradycyjny podjazd na podbudowie betonowej.
Przed podjęciem decyzji co do konstrukcji podjazdu warto zatem wykonać badania geologiczne (powinny być one wykonane już na etapie projektu domu) lub po prostu ręcznie wykopać 1-2 doły na głębokość ok. 1,5m. Pozwoli to naocznie zweryfikować rodzaj gruntów znajdujących się w podłożu w miejscu planowanego zjazdu.
Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl
