Budowa domu | Zbudujmydom.pl | Logo
Budowa domu | Zbudujmydom.pl | Logo
zbudujmydom.plNowoczesny portal budowlany

Umowa dożywocia - na czym polega i jakie są jej plusy i minusy

Autor artykułu: Małgorzata Karpińska
Małgorzata Karpińska
Umowa dożywocia - na czym polega i jakie są jej plusy i minusy
Źródło: Unsplash
Umowa dożywocia to umowa cywilnoprawna zapewniająca właścicielom nieruchomości spokojną starość, w momencie gdy zdecydują się na przekazanie do niej praw innej osobie. To daje im gwarancję dożywotniej opieki i możliwości korzystania z nieruchomości. Ten szczególny rodzaj umowy cieszy się dużym zainteresowaniem, jednak budzi także wiele kontrowersji. Warto przyjrzeć się plusom i minusom, jakie niesie ze sobą podpisanie tej umowy, zanim podejmiesz odpowiednią decyzję.

Na czym polega umowa dożywocia?

Jedną z możliwości przejęcia majątku jest dziedziczenie, które może mieć miejsce za życia właściciela nieruchomości. To właśnie taka sytuacja określana jest zawarciem umowy dożywocia, która zapewnia możliwość korzystania zbywcy z nieruchomości nawet po przeniesieniu prawa własności na inną osobę.

Ten rodzaj umowy cywilnoprawnej jest regulowany przez kodeks cywilny art. 908-916, który jasno precyzuje, że właściciel nieruchomości jest zobowiązany do przeniesienia własności na nabywcę, jednak w zamian musi on otrzymać dożywotnie utrzymanie. 

Umowa dożywocia określa, że nabywca, czyli osoba, na którą zostało przeniesione prawo majątkowe, zobowiązuje się przyjąć zbywcę jako domownika, co wiąże się z zapewnieniem mu odpowiednich warunków mieszkalnych, wyżywienia, opału i możliwości korzystania ze światła. Umowa dożywocia określa również to, że nabywca zobowiązuje się do udzielenia pomocy i pielęgnowania zbywcy podczas choroby, a nawet zorganizowania pogrzebu na swój koszt. Umowa dożywocia może być ustanowiona również na rzecz małżeństwa. 

Czy umowa dożywocia ma wpływ na zachówek?

Podczas sporządzenia umowy dożywocia zapisy wskazane w testamencie stają się nieważne. W odróżnieniu od darowizny nie stanowi ona bezpłatnego przysporzenia, które oznacza czynność prawną prowadzącą do powstania korzyści majątkowej innego podmiotu. W związku z tym ewentualni spadkobiercy nie mają prawa do zachówku. 

Czy można zmienić umowę dożywocia na rentę?

Sąd ma możliwość zmiany wszystkich lub tylko niektórych uprawnień, które są zawarte w umowie dożywocia na rentę, której wysokość powinna odpowiadać wartości wyszczególnionych uprawnień, dotyczy to sytuacji, gdy między dożywotnikiem a osobą zobowiązaną zachodzą stosunki, w których niemożliwe jest, aby strony pozostawały ze sobą w bezpośredniej styczności. Taka zmiana umowy jest możliwa zgodnie z przepisem art. 913 § 1 kodeksu cywilnego na żądanie dożywotnika lub osoby zobowiązanej. 

Umowa dożywocia, a jej rozwiązanie

W szczególnych przypadkach sąd może rozwiązać umowę dożywocia zgodnie z art.913 § 2 kodeksu cywilnego. Dzieje się tak w sytuacji, gdy nie ma możliwości, aby zapewnić osobie uprawnionej ochrony prawnej. 

Plusy i minusy umowy dożywocia

Umowa dożywocia jest specyficzną umową cywilnoprawną umożliwiającą osobie uprawnionej korzystanie z określonych praw majątkowych i uzyskania korzyści z nieruchomości lub innego składnika majątkowego zbywcy. 

Ten rodzaj umowy cywilnoprawnej przynosi wiele korzyści, jednak ma też minusy. Przed jej zawarciem warto rozważyć wszystkie za i przeciw.

 Plusy wynikające z zawarcia umowy dożywocia:

  • Dożywotnia renta: w przypadku dożywotnika nieposiadającego wystarczających środków finansowych na swoje utrzymanie umowa dożywocia może stać się dodatkowym źródłem dochodów w późniejszym okresie życia.

  • prawo do korzystania z majątku: dożywotnik ma zagwarantowane prawo do korzystania z nieruchomości lub innego majątku, nawet jeżeli nie jest już jego właścicielem.

  • Zabezpieczenie zbywcy: zawarcie umowy dożywocia może zapewnić zbywcy opiekę i odpowiednie wsparcie finansowe ze strony dożywotnika.

  • Podatek od spadków: umowa dożywocia może być korzystniejsza podatkowo dla zbywcy niż sytuacja, w której przekazuje majątek na drodze darowizny lub spadku. 

Minusy zawarcia umowy dożywocia:

  • Brak możliwości dysponowania majątkiem: wraz z umową dożywocia zbywca utraci kontrole nad swoim majątkiem, co wpływa na ograniczenie jego możliwości finansowych i decyzyjnych.

  • Długi okres oczekiwania: umowa dożywocia jest związana z drugim okresem oczekiwania na przyjęcie pełnej kontroli nad przekazaną nieruchomością lub majątkiem. Tego typu sytuacja może stanowić problem, jeżeli zbywca natychmiast potrzebuje środków finansowych.

  • Ryzyko długowieczności: w sytuacji, gdy zbywca długo żyje osoba nabywająca majątek, może nie zdążyć, skorzystać z niego w pełni przed swoją śmiercią.

  • Problematyczne zbycie nieruchomości: umowa dożywocia może utrudnić sprzedaż nieruchomości, gdyż obciążenie taką umową może zniechęcić potencjalnych kupców.

Umowa dożywocia na swoje plusy i minusy. W związku z tym nie jest to idealne rozwiązanie dla każdego. Jeżeli rozważasz podpisanie takiej umowy, to musisz dokonać skrupulatnej analizy potrzeb finansowych, wieku, a także planów na przyszłość. Zanim podejmiesz decyzję, zalecamy skonsultowanie się z prawnikiem specjalizującym się w tego typu umowach. To pomoże Ci zrozumieć, jakie wynikają zobowiązania i konsekwencje z podpisania umowy dożywocia.

Źródło: Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl

(Małgorzata Karpińska, 26 lipca 2023)
Kalkulator kredytu hipotecznego

Kalkulator kredytu hipotecznegoKalkulator kredytowy

Myślisz o zakupie domu czy mieszkania lub może planujesz rozpocząć budowę? Zobacz ile wyniesie cię orientacyjna rata kredytu hipotecznego.
Cena nieruchomości:
Udział własny: 20 %
(Wiele banków wymaga udziału własnego na poziomie min. 20%.)
5%80%
Okres spłaty: 30 lat
(Im krótszy okres tym wyższa rata miesięczna. Najczęściej wybierany okres to 25 lub 30 lat.)
5 lat35 lat
Szacunkowa rata miesięczna:
0
Powyższa kalkulacja ma charakter orientacyjny i nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 par. 1 Kodeksu Cywilnego. Ostateczne warunki finansowania zależą od decyzji banku i oceny zdolności kredytowej.
śledź nas na Facebook
Kalkulator kredytowy
Kalkulator kredytowy
Ceny mieszkań w Polsce
Ceny mieszkań w Polsce
Skalniak w domowym ogrodzie - jak wykonać, inspiracje, pomysły
Skalniak w domowym ogrodzie - jak wykonać, inspiracje, pomysły

Skalniak w Ogrodzie: Jak zaprojektować, wykonać i Ile kosztuje?

Skalniak w Ogrodzie: Jak zaprojektować, wykonać i Ile kosztuje?

Czy warto stosować nawóz ze skorupek do jaj?
Czy warto stosować nawóz ze skorupek do jaj?

Nawóz ze skorupek jaj: kiedy stosować i jak wpływa na rośliny?

Nawóz ze skorupek jaj: kiedy stosować i jak wpływa na rośliny?

Wybór grilla węglowego do domowego ogrodu
Wybór grilla węglowego do domowego ogrodu

Jaki grill węglowy wybrać?

Jaki grill węglowy wybrać?

Jak skutecznie i ekologicznie chronić rośliny ogrodowe?
Jak skutecznie i ekologicznie chronić rośliny ogrodowe?

Ekologiczne metody ochrony roślin w Twoim ogrodzie: Praktyczne porady i rozwiązania

Ekologiczne metody ochrony roślin w Twoim ogrodzie: Praktyczne porady i rozwiązania

Nowoczesne komody do małych pomieszczeń
Nowoczesne komody do małych pomieszczeń

Funkcjonalne komody do małych wnętrz - jak najlepiej wykorzystać przestrzeń?

Funkcjonalne komody do małych wnętrz - jak najlepiej wykorzystać przestrzeń?

Choroby drzew - jak z nimi walczyć?
Choroby drzew - jak z nimi walczyć?

Najpopularniejsze choroby drzew owocowych

Najpopularniejsze choroby drzew owocowych

Jak uprawiać i rzodkiewkę w domowym warzywniaku?
Jak uprawiać i rzodkiewkę w domowym warzywniaku?

Rzodkiewka - uprawa, pielęgnacja, choroby i szkodniki

Rzodkiewka - uprawa, pielęgnacja, choroby i szkodniki

Jak uprawiać cukinię we własnym ogrodzie?
Jak uprawiać cukinię we własnym ogrodzie?

Uprawa cukinii w ogrodzie

Uprawa cukinii w ogrodzie

Jak zrobić masę solną do zabawy z dziećmi?
Jak zrobić masę solną do zabawy z dziećmi?

Masa solna krok po kroku. Co można zrobić z masy solnej?

Masa solna krok po kroku. Co można zrobić z masy solnej?

Uprawa ogórków w ogrodzie
Uprawa ogórków w ogrodzie

W jaki sposób uprawiać i pielęgnować ogórki

W jaki sposób uprawiać i pielęgnować ogórki

Materac na wiosnę, jak dobrać wygodny materac do pory roku?
Materac na wiosnę, jak dobrać wygodny materac do pory roku?

Idealny materac na wiosnę - czy zmiana pory roku wpływa na komfort snu?

Idealny materac na wiosnę - czy zmiana pory roku wpływa na komfort snu?

Osa i szerszeń w mieszkaniu - jak je usunąć?
Osa i szerszeń w mieszkaniu - jak je usunąć?

Owady przypominające osy - co warto o nich wiedzieć?

Owady przypominające osy - co warto o nich wiedzieć?

Inwestycje mieszkaniowe na zachodzie Wrocławia WPBM Mój Dom
Inwestycje mieszkaniowe na zachodzie Wrocławia WPBM Mój Dom

Dlaczego zachód Wrocławia przyciąga inwestycje mieszkaniowe?

Dlaczego zachód Wrocławia przyciąga inwestycje mieszkaniowe?

Jak uprawiać szparagi w ogrodzie?
Jak uprawiać szparagi w ogrodzie?

Szparagi - odmiany, uprawa i pielęgnacja w ogrodzie

Szparagi - odmiany, uprawa i pielęgnacja w ogrodzie

Montaż rolet dzień noc
Montaż rolet dzień noc

Jak zamontować rolety dzień noc?

Jak zamontować rolety dzień noc?

Jak uprawiać wrzosy w ogrodzie?
Jak uprawiać wrzosy w ogrodzie?

Wrzosy - pielęgnacja i ich uprawa w ogrodzie

Wrzosy - pielęgnacja i ich uprawa w ogrodzie

Hortensje w ogrodzie - jak dbać i pielęgnować?
Hortensje w ogrodzie - jak dbać i pielęgnować?

Rabata z hortensjami - jak ją zaplanować i jakie rośliny do niej wybrać?

Rabata z hortensjami - jak ją zaplanować i jakie rośliny do niej wybrać?

Zalety i wady mieszkania od dewelopera oraz samodzielnej budowy domu
Zalety i wady mieszkania od dewelopera oraz samodzielnej budowy domu

Mieszkanie od dewelopera czy budowa domu - co wybrać?

Mieszkanie od dewelopera czy budowa domu - co wybrać?

Jak przycinać stare tuje i je odmłodzić?
Jak przycinać stare tuje i je odmłodzić?

Radykalne cięcie: sekret odmładzania starych tui

Radykalne cięcie: sekret odmładzania starych tui

śledź nas na Facebook
Jak pielęgnować i uprawiać kurkumę?
Jak pielęgnować i uprawiać kurkumę?

Kwiat kurkumy: Jaką ziemię wybrać, jak podlewać i pielęgnować?

Kwiat kurkumy: Jaką ziemię wybrać, jak podlewać i pielęgnować?

Mieszkanie z rynku pierwotnego od dewelopera - czy warto kupić?
Mieszkanie z rynku pierwotnego od dewelopera - czy warto kupić?

Czy warto inwestować w mieszkania na rynku pierwotnym?

Czy warto inwestować w mieszkania na rynku pierwotnym?

Tulipany - kiedy sadzić i jak o nie dbać?
Tulipany - kiedy sadzić i jak o nie dbać?

Sadzenie tulipanów - kiedy sadzić tulipany i jak to robić?

Sadzenie tulipanów - kiedy sadzić tulipany i jak to robić?

Pompa głębinowa czy zatapialna?
Pompa głębinowa czy zatapialna?

Czym różnią się pompy zatapialne od głębinowych?

Czym różnią się pompy zatapialne od głębinowych?

Jak uprawiać bratki w ogrodzie?
Jak uprawiać bratki w ogrodzie?

Bratki - uprawa krok po kroku. Jak dbać o bratki?

Bratki - uprawa krok po kroku. Jak dbać o bratki?

Wykańczanie samodzielne czy mieszkanie pod klucz?
Wykańczanie samodzielne czy mieszkanie pod klucz?

Mieszkania w stanie deweloperskim czy pod klucz - co się bardziej opłaca?

Mieszkania w stanie deweloperskim czy pod klucz - co się bardziej opłaca?

Inspiracje na ciekawe schody w domu
Inspiracje na ciekawe schody w domu

Schody z różnych materiałów - ciekawe projekty i galeria zdjęć

Schody z różnych materiałów - ciekawe projekty i galeria zdjęć

Ile kosztuje malowanie pokoju w mieszkaniu i domu?
Ile kosztuje malowanie pokoju w mieszkaniu i domu?

Malowanie pokoju - ile kosztuje i od czego zależy cena?

Malowanie pokoju - ile kosztuje i od czego zależy cena?

Bezpieczny balkon dla małych dzieci ze strefą zabawy
Bezpieczny balkon dla małych dzieci ze strefą zabawy

Balkon dla małych dzieci - jak stworzyć bezpieczną i atrakcyjną przestrzeń do zabawy?

Balkon dla małych dzieci - jak stworzyć bezpieczną i atrakcyjną przestrzeń do zabawy?

Jaką płytę wybrać do kuchni - ceramiczną czy indukcyjną?
Jaką płytę wybrać do kuchni - ceramiczną czy indukcyjną?

Płyta indukcyjna czy ceramiczna, ile zużywa prądu?

Płyta indukcyjna czy ceramiczna, ile zużywa prądu?

Czy warto kupić mieszkanie z rynku pierwotnego?
Czy warto kupić mieszkanie z rynku pierwotnego?

Plusy i minusy kupna mieszkania na rynku pierwotnym

Plusy i minusy kupna mieszkania na rynku pierwotnym

Laminat wysokociśnieniowy nowoczesnym rozwiązaniem do kuchni
Laminat wysokociśnieniowy nowoczesnym rozwiązaniem do kuchni

Laminat wysokociśnieniowy - idealny materiał do kuchni?

Laminat wysokociśnieniowy - idealny materiał do kuchni?

Ocieplenie celulozą - czy warto w to inwestować?
Ocieplenie celulozą - czy warto w to inwestować?

Ile kosztuje ocieplenie domu celulozą, jakie są wady i zalety tej technologii?

Ile kosztuje ocieplenie domu celulozą, jakie są wady i zalety tej technologii?

Agregat na budowie - dlaczego warto kupić?
Agregat na budowie - dlaczego warto kupić?

Dlaczego podczas budowy należy zaopatrzyć się w agregat prądotwórczy?

Dlaczego podczas budowy należy zaopatrzyć się w agregat prądotwórczy?

Zasady dofinansowania Mój Prąd 6 w roku 2025
Zasady dofinansowania Mój Prąd 6 w roku 2025

Program Mój Prąd 6.0 - nowe zasady dofinansowania dla prosumentów

Program Mój Prąd 6.0 - nowe zasady dofinansowania dla prosumentów

Kalkulator kredytu hipotecznego

Kalkulator kredytu hipotecznegoKalkulator kredytowy

Myślisz o zakupie domu czy mieszkania lub może planujesz rozpocząć budowę? Zobacz ile wyniesie cię orientacyjna rata kredytu hipotecznego.
Cena nieruchomości:
Udział własny: 20 %
(Wiele banków wymaga udziału własnego na poziomie min. 20%.)
5%80%
Okres spłaty: 30 lat
(Im krótszy okres tym wyższa rata miesięczna. Najczęściej wybierany okres to 25 lub 30 lat.)
5 lat35 lat
Szacunkowa rata miesięczna:
0
Powyższa kalkulacja ma charakter orientacyjny i nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 par. 1 Kodeksu Cywilnego. Ostateczne warunki finansowania zależą od decyzji banku i oceny zdolności kredytowej.
Małgorzata Karpińska

Małgorzata Karpińska

Copywriter dla portalu zbudujmydom, współpracująca również z wieloma innymi agencjami, nie boi się żadnych tematów, nawet tych trudnych, wymagających projesjonalnej wiedzy z branży budowlanej.
Autorka licznych tekstów o rematyce budowlanej, remontowej, ogrodowej oraz wnętrzarskiej.

Polecane artykuły

Porady prawne

Więcej artykułów...
zbudujmydom.pl
Nowoczesny portal budowlany
Portal zbudujmydom.pl tworzy zespół inżynierów budownictwa, którzy posiadają zarówno podstawy teoretyczne jak i duże doświadczenie praktyczne, zdobyte na budowach w całej Polsce. Część z naszych ekspertów stanowią czynni kierownicy budów, doświadczeni zarówno przy domach jednorodzinnych jak i przy dużych inwestycjach budowlanych. Staramy się w jasny i przejrzysty sposób omawiać cały proces budowlany od fundamentów aż po dach i ostatecznie wykończenie domu. Przedstawiamy również porady związane z kwestiami formalno-prawnymi, aby ułatwić poruszanie się we właściwych przepisach, co wcześniej czy później spotka każdego inwestora.
Korzystając ze strony, akceptujesz naszą politykę prywatności i wyrażasz zgodę na zapisywanie cookies.