
Lukarna stanowi element konstrukcji dachu, który pozwala na montaż tradycyjnych okien ściennych na specjalnej nadbudówce. Po bokach okna znajdują się ściany murowane (najczęściej z pustaków lub cegieł), a od góry są przykryte konstrukcją dachową i pokryciem – dachówką, gontami, blachodachówką itp.
Najczęściej spotykane są lukarny o prostych kształtach z oknami prostokątnymi lub trójkątnymi. Niektórzy inwestorzy decydują się również na lukarny owalne, które określane są często jako „bawole oko”.
Najważniejszą zaletą lukarny dachowej jest bardzo dobre doświetlenie wnętrza pomieszczenia. Dzięki budowie lukarny eliminujemy część skosów dachowych przez co w wielu przypadkach łatwiej jest efektywnie umeblować wnętrze co ma znaczenie szczególnie w małych pomieszczeniach.
Spotykane są nawet rozwiązania łączące w sobie nadbudówkę lukarny z konstrukcją balkonu co może ciekawie wpływać na architekturę budynku. Balkony odradzamy jednak w małych wnętrzach gdyż tracimy wtedy możliwość umeblowania części ściany ze względu na drzwi wyjściowe, a ponad to w większości przypadków balkony w domach jednorodzinnych nie są tak potrzebne i wykorzystywane jak w mieszkaniach w blokach.
Lukarny dachowe posiadają jednak również pewne wady. Najczęściej spotyka się informację, że lukarny istotnie zwiększają koszt budowy dachu. Jest to częściowo prawdą, gdyż typowa lukarna to wydatek rzędu 3000-5000zł jednakże zakładamy, że jeśli ktoś rozważa jej budowę to kwestia takich wydatków nie stanowi istotnego argumentu za lub przeciw.
Czy wobec tego lukarny mają inne wady poza kwestią finansową? Otóż tak, ale są one związane często z niewłaściwym zaprojektowaniem i wykonaniem lukarny.
Po pierwsze aby lukarna prawidłowo doświetliła wnętrze pomieszczenia musi być zaprojektowana we właściwym miejscu i z odpowiednio dużym przeszkleniem. Parametry te musi ustalić projektant na etapie analizy usytuowania okien względem stron świata i kształtu pomieszczenia. Przy zbyt małych lukarnach światło słoneczne wpada do pokoju lecz nie rozprasza się na boki przez co tylko część pomieszczenia zostaje doświetlona. Z tego względu nie należy budować kilku małych lukarn lecz jedną o możliwie dużym przeszkleniu co zapewni optymalne warunki oświetlenia i wysoki komfort użytkowania pokoju.
Drugi problem związany jest z niewłaściwym wykonawstwem przez co lukarny często stanowią istotne mostki cieplne. Na wielu forach internetowych można spotkać opinie, że lukarna wymaga montażu dużego okna przez które ucieka ciepło. Jest to jednak zbyt duże uogólnienie problemu. Przecież jeśli nie wybudujemy lukarny to będziemy musieli wykonać okna dachowe, a więc okna jako takie i tak będziemy mieć tylko w innej postaci. Problem jednak leży w odpowiednim wykonaniu wszystkich elementów lukarny, w tym przede wszystkim wszystkich izolacji dachowych. Dotyczy to zarówno izolacji wilgociowych jak i izolacji termicznych. Z tego względu zalecamy aby zawsze ocieplać lukarny dachowe i łączyć tą izolację z ociepleniem całego poddasza. Zapewni to możliwie jak najmniejsze straty ciepła. Wybór okna do lukarny jest w zasadzie oparty o takie same zasady jak wybór innych okien ściennych, podobnie jak jego montaż z zachowaniem wszystkich zasad prawidłowego wbudowania i zaizolowania ram okiennych.
Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl