Ogrodzenie z gotowych paneli drucianych montowane jest do słupków stalowych zakotwionych w gruncie poprzez fundamenty betonowe. W razie potrzeby można wykonać również podmurówkę pomiędzy słupkami poprzez wylanie betonu na budowie lub wykorzystanie gotowych, prefabrykowanych elementów ogrodzeniowych.
Wyznaczenie osi ogrodzenia w terenie
Ważnym etapem jest precyzyjne wyznaczenie osi ogrodzenia i lokalizacji słupków w odpowiednim rozstawie, uzależnionym od wymiarów paneli ogrodzeniowych. Jeśli na granicach działki znajdują się tzw. kamienie geodezyjne to możemy sami wyznaczyć oś ogrodzenia łącząc linką lub drutem środki dwóch sąsiednich kamieni.
Należy jednak zweryfikować na mapie geodezyjnej (np. z projektu domu) czy między kamieniami geodezyjnymi nie występują dodatkowe załamania granicy działki, nieoznaczone w terenie. Przypadki takie zdarzają się głównie w zabudowie podmiejskiej i wiejskiej.
Ogrodzenie można ustawiać na dwa sposoby. Jeśli wbudujemy słupki wraz z fundamentami i panele ogrodzeniowe tak, że będą one znajdować się w granicy działki to ogrodzenie będzie stanowić współwłasność obu sąsiadów, niezależnie do tego kto sfinansuje jego budowę. W przypadku braku zgody sąsiada na taką lokalizację ogrodzenia (nie musi ona być w formie pisemnej) lepiej jest postawić je w całości na własnym terenie. Zgodnie z prawem nie ma obowiązku współfinansowania budowy ogrodzenia między sąsiadami.
Lokalizując ogrodzenie należy również zweryfikować zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli występuje w danym terenie i obejmuje naszą posesję. Mogą tam widnieć zapisy dotyczące minimalnego odsunięcia ogrodzenia od granicy działki (choć jest to bardzo rzadko praktykowane).
Jeśli działka sąsiaduje z urządzeniami melioracji wonnej jak rowy, cieki wodne, strumienie, rzeki itp. to zgodnie z prawem wodnym należy zachować minimum 1,5m odległości między krawędzią skarpy cieku wodnego a ogrodzeniem.
Ustalenie lokalizacji słupków stalowych
Większość paneli ogrodzeniowych ma szerokość 2,58m (panel wraz z przerwą montażową na obejmy stalowe). W takim wypadku długość każdego z boków działki należy podzielić przez szerokość panelu i w ten sposób uzyskamy liczbę pełnych sztuk paneli.
W praktyce bardzo rzadko udaje się wypełnić granice działki wyłącznie pełnymi panelami o fabrycznej szerokości. W przypadku ich docinania warto tak wyznaczyć słupki, aby skrajne panele (docinane) miały długość co najmniej 1,0-1,5m. W razie potrzeby można docinać dwa lub trzy panele. Rozwiązanie takie jest bardziej estetyczne niż pozostawianie bardzo krótkich paneli, poniżej 1,0m.
Słupki stalowe mają przeważnie przekrój 60x40mm. Zaleca się ich ustawienie w taki sposób, aby patrząc od frontu na ogrodzenie danego boku działki widoczne były słupki o szerokości 40mm. Do takiego ustawienia słupków przystosowana jest większość standardowych obejm mocujących panele ogrodzeniowe.
Przygotowanie terenu pod ogrodzenie panelowe
Teren pod budowę ogrodzenia panelowego należy oczyścić z drzew i krzewów, a w miejscu planowanych słupków konieczne jest zdjęcie warstwy górnej ziemi urodzajnej – trawnika, humusu itp.
Jeśli w miejscu planowanego ogrodzenia występuje gruba warstwa ziemi urodzajnej lub innej gleby słabo zagęszczonej to zaleca się jej mechaniczne dogęszczenie. Wykonuje się to np. skoczkami zagęszczającymi. Zagęszczanie należy prowadzić w miejscu budowy fundamentów betonowych pod słupki ogrodzeniowe, po wykopaniu dołów na głębokość wylewania betonu.
Jeśli na gruncie mało zagęszczonym wykonamy płytkie fundamenty to z czasem mogą one osiadać pod wpływem swojego ciężaru. Doprowadzi to z biegiem lat do wykrzywiania się słupków i rozpoziomowania ogrodzenia.
Jeśli nie mamy możliwości zagęszczenia gruntu z braku sprzętu lub jest to trudne do wykonania (np. przy bardzo grubej warstwie ziemi urodzajnej) można wykonać głębsze fundamenty betonowe (np. 100-120cm).
Fundamenty pod słupki ogrodzeniowe
W przypadku gruntów dobrze zagęszczonych można stosować pod słupki stalowe standardowe fundamenty betonowe. W takim przypadku zalecamy wykonanie fundamentów o głębokości ok. 50cm (licząc od poziomu terenu) i średnicy 30cm. W tym celu warto posłużyć się gotowymi tubami szalunkowymi. Sprzedawane są one często o długościach od 2,5-5,0m co umożliwia łatwe docinanie z zachowaniem wielokrotności 0,5m.
Tuby takie bardzo łatwo spoziomować na gruncie i wypełnić betonem z jednoczesnym stabilnym osadzeniem w nich słupków stalowych.
W warunkach domowych nie dysponujemy przeważnie wietrnicami, więc doły pod fundamenty musimy wykopać ręcznie. Zaleca się, po osadzeniu tub szalunkowych, obsypanie ich z boków ziemią i jej wstępne zagęszczenie. Pozwoli to ograniczyć do minimum przemieszczanie się szalunków w czasie ich zalewania betonem.
W gruntach zwartych można stosować metodę wylewania betonu bezpośrednio do wykopanego otworu. W praktyce jednak wiąże się to często ze znacznie większym zużyciem betonu (ścianki z gruntu rzadko uda nam się wykonać idealnie pionowo). W konsekwencji nierzadko zakup tub szalunkowych wychodzi nawet taniej niż zalewanie dołów w gruncie.
Ważną zasadą jest aby słupek stalowy zawsze osadzany był mniej więcej w środku fundamentu betonowego. Nie wolno ustawiać słupków przy krawędzi wylewanego betonu gdyż z czasem może dojść do uszkodzenia betonu i tym samym do przemieszczenia się słupków.
Zalewanie fundamentów betonem i ustawianie słupków
Bardzo ważną kwestią jest prawidłowe spoziomowanie wszystkich słupków stalowych i zachowanie odpowiednich rozstawów między nimi.
W przypadku stosowania tub szalunkowych zalecamy wykonanie od razu szalowania pod wszystkie słupki na danej granicy działki. Ustawione tuby możemy dokładnie spoziomować stosując długą poziomicę (np. trzymetrową) i dodatkową linkę lub drut stalowy, rozciągnięty między skrajnymi słupkami. Linka taka ułatwia również ustawienie fundamentów w osi ogrodzenia.
Nie należy od razu betonować całej tuby szalunkowej gdyż przy większej liczbie słupków utrudni to ich pionowanie i ustawianie w linii prostej.
Dobrą praktyką jest wylanie na dnie szalunku betonu o grubości ok. 10cm i wstępne osadzenie słupków w takim chudym betonie. Pozwoli to po pierwsze na szybkie wstępne wylanie betonu w większej liczbie słupków, a po drugie ułatwi ich ustawianie. Należy pamiętać, że szczególnie w ciepłe letnie dni beton szybko zacznie wiązać więc czasu na pionowanie słupków nie mamy zbyt dużo.
Dopiero po dokładnym ustawieniu wszystkich słupków stalowych można przystąpić do docelowego betonowania fundamentów do pełnej wysokości tuby szalunkowej. W czasie betonowania stale kontrolujmy spionowanie słupków ogrodzeniowych – warto w tym celu posłużyć się specjalnymi poziomicami „ogrodzeniowymi” (dostępne w większości marketów i składów budowlanych).
Beton do wykonania fundamentów można zamówić w betoniarki lub wykonać samodzielnie. Przy małej liczbie słupków – do 20szt. warto rozważyć ręczne wyprodukowanie betonu w betoniarce. Planując zakup gotowej masy betonowej należy wziąć pod uwagę także ewentualne dodatkowe koszty dowozu i pompy do wylewania betonu (często może to być nawet dodatkowe kilkaset złotych).
Nie ma obowiązku zalewania od razu wszystkich fundamentów po słupki. Ważne jednak, aby fundamenty zalewać po kolei, czyli kolejne szalunki wypełniać do samej góry betonem. Tuby szalunkowe po zalaniu betonem mogą pozostać w ziemi. Nie ma konieczności ich zdejmowania, z czasem ulegną zniszczeniu na skutek działania wody gruntowej i mikroorganizmów lecz nie wpłynie to na wytrzymałość betonu.
Wielu producentów ogrodzeń zaleca wystawianie fundamentów pod ogrodzenie powyżej poziomu terenu na ok. 5-10cm. W praktyce rozwiązanie takie można stosować jeśli planujemy również wykonanie podmurówki między słupkami. Jeśli jednak wykonujemy ogrodzenie bez dodatkowych podmurówek to fundamenty lepiej nieco schować pod terenem. Pozwoli to na przykrycie ich ziemią urodzajną o grubości ok. 5-7cm i obsianie trawą.
Montaż ogrodzeń panelowych do słupków stalowych
Panele ogrodzeniowe montujemy do słupków za pomocą gotowych obejm stalowych. Dobierając ilość obejm należy zwrócić uwagę na ich trzy rodzaje – obejmy startowe (stosowane w miejscach „początkowych” lub „końcowych” np. przy bramach), pośrednie (łączą dwa panele ustawione w linii prostej) oraz obejmy narożne (łączące panele ustawione względem siebie pod kątem). Obejmy montażowe przystosowane są do tradycyjnych słupków 60x40mm.
Do połączenia paneli ogrodzeniowych zalecamy stosować wyłącznie śruby i nakrętki nierdzewne.
Po zamontowaniu wszystkich paneli warto również skontrolować montaż daszków plastikowych na wszystkich słupkach ogrodzeniowych.
Montaż paneli ogrodzeniowych zalecamy wykonywać nie wcześniej niż po 7-10 dniach od zalania fundamentów betonem. W tym czasie należy również pamiętać o pielęgnacji fundamentów betonowych poprzez ich polewanie wodą. Jeśli fundamenty będą schowane pod warstwą ziemi obsianej trawą to ziemię taką można rozłożyć już po wykonaniu fundamentów. Polewanie wodą warstwy ziemi urodzajnej pozwoli dłużej zachować wilgotność na betonie, szczególnie w upalne dni letnie, gdy z nieosłoniętej niczym warstwy betonu woda szybko wyparuje.
Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl
