W artykule omówiono wybrane najważniejsze błędy projektowe i wykonawcze związane z zakładaniem zielonych dachów zarówno w formie dachów ekstensywnych jak i rekreacyjnych, czyli intensywnych. Wielu błędów można uniknąć jeśli dokładnie zapoznamy się ze stosowanymi materiałami i ich parametrami – dotyczy to w szczególności hydroizolacji stropodachu oraz substratu, który jest podstawą dla rozwoju roślinności.
Podstawowym kryterium decydującym o możliwości wykonania zielonego dachu jest nośność stropu. Dachy ekologiczne stanowią duży ciężar, do którego należy również doliczać okresowe zgromadzenie wody opadowej w drenażu i ciężar ewentualnych elementów dodatkowych jak ścieżki ogrodowe (betonowe, brukowane), murki ozdobne itp.
Jeśli jesteśmy na etapie projektowania domu to warto uzgodnić z projektantem odpowiednie wzmocnienie stropu, który będzie w stanie przenieść obciążenia od dachu intensywnego – nawet jeśli początkowo planujemy wyłącznie nasadzenia ekstensywne o mniejszym ciężarze substratu (mniejszej grubości).
Nie mniej ważne jest także hydroizolacja stropodachu, znajdująca się pod substratem i nasadzeniami. Wielu inwestorów zwraca tutaj uwagę wyłącznie na parametry izolacyjności wodnej materiałów. Jest to poważny błąd, który może z czasem doprowadzić do uszkodzenia warstwy izolacyjnej i zawilgocenia oraz spękania stropodachu. Hydroizolacja powinna spełniać dwie funkcje – izolacji przeciwwilgociowej oraz ochrony przed systemem korzennym roślinności. Z tego względu należy stosować wyłącznie hydroizolacje dedykowane do dachów ekstensywnych lub intensywnych, przy czym warto również dokładnie weryfikować dla jakiego rodzaju roślinności przeznaczona jest dana izolacja. Zalecamy stosowanie wyłącznie hydroizolacji dla dachów intensywnych, która ma większą odporność na niszczenie od korzeni niż izolacje dla prostych dachów ekstensywnych. Substrat i roślinność łatwo można wymienić lecz znacznie trudniej jest w przyszłości wymieniać warstwy izolacyjne.
Jeśli zakładamy dach ekologiczny to musimy odpowiednio dobrać warstwy pod nasadzenia roślinne. Na rynku dostępne są specjalistyczne substraty dostosowane do roślinności intensywnej lub ekstensywnej, czyli na dachu sucholubne.
Częstym błędem jest zastąpienie substratu zwykłą glebą. Po pierwsze jest ona znacznie cięższa niż substraty dedykowane do ekodachów, a po drugie często w konsekwencji na trawnikach pojawia się duża liczba chwastów trudnych do trwałego zwalczenia. W przypadku substratów problem chwastów jest znacznie mniejszy lub nawet nie występuje wcale.
Dodatkowym problemem związanym ze stosowaniem zwykłej gleby jest zamulenie warstwy drenażowej i włókniny filtracyjnej. Substraty mają w swoim składzie keramzyt i włókna kokosowe co daje im dużą porowatość i skuteczną możliwość odprowadzenia wody opadowej do drenażu. Zwykła gleba, zawierająca często dużo cząstek gliniastych szybko doprowadzi do zatkania drobnych oczek włókniny filtracyjnej przez co woda będzie przez długi czas zalegać na dachu budynku. Konsekwencją tego jest jeszcze większe obciążenie stropodachu co w niektórych przypadkach prowadzi nawet do zarysowania i pękania stropów.
Jeśli zdecydujemy się na profesjonalny substrat przystosowany do zielonego dachu to należy pamiętać, że jest to materiał stosunkowo lekki i w pierwszej fazie po obsadzeniu go roślinnością może być wywiewany przez silny wiatr. Z tego powodu warto rozważyć zabezpieczenie powierzchni dachu do czasu ukorzenienia się roślinności. Warto więc rozkładać zawsze nieco więcej substratu niż jest to wymagane aby krótkotrwałe wiatry nie zmniejszyły nadmiernie jego grubości co utrudniłoby prawidłowy wzrost roślinności.
Ostatnim z etapów prac przy zakładaniu zielonego dachu jest wykonanie nasadzeń roślinnych. Może to być wyłącznie trawnik lub nasadzenia ekstensywne (np. rozchodniki) lub też wykonanie urozmaiconego ogrodu intensywnego z drzewami i krzewami.
Należy jednak dokładnie dobrać rodzaj roślinności i unikać roślin, które wymagają cienia i dużej wilgotności, gdyż takich warunków nie zapewnimy na powierzchni dachu. Rośliny takie szybko zaczną usychać, szczególnie w okresach letnich.
Gdy planujemy nasadzenia drzew i większych krzewów to obowiązkowo musimy zadbać o umocowanie ich systemu korzeniowego. Jeśli tego nie dopilnujemy to silniejsze wiatry mogą wyrwać drzewa co będzie skutkować ich uszkodzeniem, a czasami nawet większymi stratami w całym ogrodzie. Warto rozważnie wybierać roślinność i w miarę możliwości unikać wysokich krzewów czy drzew – tego typu nasadzenia pozostawmy raczej do ogrodów tradycyjnych.
Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl
