logo
logo
zbudujmydom.pl
Nowoczesny portal informacyjny

Umowa dożywocia - na czym polega i jakie są jej plusy i minusy

Data utworzenia: 26 lipca 2023
Słowa kluczowe: umowa dożywocia,czym jest umowa dożywocia,dożywotnia opieka
Porady prawne
Źródło: Unsplash
Umowa dożywocia to umowa cywilnoprawna zapewniająca właścicielom nieruchomości spokojną starość, w momencie gdy zdecydują się na przekazanie do niej praw innej osobie. To daje im gwarancję dożywotniej opieki i możliwości korzystania z nieruchomości. Ten szczególny rodzaj umowy cieszy się dużym zainteresowaniem, jednak budzi także wiele kontrowersji. Warto przyjrzeć się plusom i minusom, jakie niesie ze sobą podpisanie tej umowy, zanim podejmiesz odpowiednią decyzję.

Na czym polega umowa dożywocia? 

Jedną z możliwości przejęcia majątku jest dziedziczenie, które może mieć miejsce za życia właściciela nieruchomości. To właśnie taka sytuacja określana jest zawarciem umowy dożywocia, która zapewnia możliwość korzystania zbywcy z nieruchomości nawet po przeniesieniu prawa własności na inną osobę.

Ten rodzaj umowy cywilnoprawnej jest regulowany przez kodeks cywilny art. 908-916, który jasno precyzuje, że właściciel nieruchomości jest zobowiązany do przeniesienia własności na nabywcę, jednak w zamian musi on otrzymać dożywotnie utrzymanie. 

Umowa dożywocia określa, że nabywca, czyli osoba, na którą zostało przeniesione prawo majątkowe, zobowiązuje się przyjąć zbywcę jako domownika, co wiąże się z zapewnieniem mu odpowiednich warunków mieszkalnych, wyżywienia, opału i możliwości korzystania ze światła. Umowa dożywocia określa również to, że nabywca zobowiązuje się do udzielenia pomocy i pielęgnowania zbywcy podczas choroby, a nawet zorganizowania pogrzebu na swój koszt. Umowa dożywocia może być ustanowiona również na rzecz małżeństwa. 

Czy umowa dożywocia ma wpływ na zachówek?

Podczas sporządzenia umowy dożywocia zapisy wskazane w testamencie stają się nieważne. W odróżnieniu od darowizny nie stanowi ona bezpłatnego przysporzenia, które oznacza czynność prawną prowadzącą do powstania korzyści majątkowej innego podmiotu. W związku z tym ewentualni spadkobiercy nie mają prawa do zachówku. 

Czy można zmienić umowę dożywocia na rentę?

Sąd ma możliwość zmiany wszystkich lub tylko niektórych uprawnień, które są zawarte w umowie dożywocia na rentę, której wysokość powinna odpowiadać wartości wyszczególnionych uprawnień, dotyczy to sytuacji, gdy między dożywotnikiem a osobą zobowiązaną zachodzą stosunki, w których niemożliwe jest, aby strony pozostawały ze sobą w bezpośredniej styczności. Taka zmiana umowy jest możliwa zgodnie z przepisem art. 913 § 1 kodeksu cywilnego na żądanie dożywotnika lub osoby zobowiązanej. 

Umowa dożywocia, a jej rozwiązanie

W szczególnych przypadkach sąd może rozwiązać umowę dożywocia zgodnie z art.913 § 2 kodeksu cywilnego. Dzieje się tak w sytuacji, gdy nie ma możliwości, aby zapewnić osobie uprawnionej ochrony prawnej. 

Plusy i minusy umowy dożywocia 

Umowa dożywocia jest specyficzną umową cywilnoprawną umożliwiającą osobie uprawnionej korzystanie z określonych praw majątkowych i uzyskania korzyści z nieruchomości lub innego składnika majątkowego zbywcy. 

Ten rodzaj umowy cywilnoprawnej przynosi wiele korzyści, jednak ma też minusy. Przed jej zawarciem warto rozważyć wszystkie za i przeciw.

 Plusy wynikające z zawarcia umowy dożywocia:

  • Dożywotnia renta: w przypadku dożywotnika nieposiadającego wystarczających środków finansowych na swoje utrzymanie umowa dożywocia może stać się dodatkowym źródłem dochodów w późniejszym okresie życia.

  • prawo do korzystania z majątku: dożywotnik ma zagwarantowane prawo do korzystania z nieruchomości lub innego majątku, nawet jeżeli nie jest już jego właścicielem.

  • Zabezpieczenie zbywcy: zawarcie umowy dożywocia może zapewnić zbywcy opiekę i odpowiednie wsparcie finansowe ze strony dożywotnika.

  • Podatek od spadków: umowa dożywocia może być korzystniejsza podatkowo dla zbywcy niż sytuacja, w której przekazuje majątek na drodze darowizny lub spadku. 

Minusy zawarcia umowy dożywocia:

  • Brak możliwości dysponowania majątkiem: wraz z umową dożywocia zbywca utraci kontrole nad swoim majątkiem, co wpływa na ograniczenie jego możliwości finansowych i decyzyjnych.

  • Długi okres oczekiwania: umowa dożywocia jest związana z drugim okresem oczekiwania na przyjęcie pełnej kontroli nad przekazaną nieruchomością lub majątkiem. Tego typu sytuacja może stanowić problem, jeżeli zbywca natychmiast potrzebuje środków finansowych.

  • Ryzyko długowieczności: w sytuacji, gdy zbywca długo żyje osoba nabywająca majątek, może nie zdążyć, skorzystać z niego w pełni przed swoją śmiercią.

  • Problematyczne zbycie nieruchomości: umowa dożywocia może utrudnić sprzedaż nieruchomości, gdyż obciążenie taką umową może zniechęcić potencjalnych kupców.

Umowa dożywocia na swoje plusy i minusy. W związku z tym nie jest to idealne rozwiązanie dla każdego. Jeżeli rozważasz podpisanie takiej umowy, to musisz dokonać skrupulatnej analizy potrzeb finansowych, wieku, a także planów na przyszłość. Zanim podejmiesz decyzję, zalecamy skonsultowanie się z prawnikiem specjalizującym się w tego typu umowach. To pomoże Ci zrozumieć, jakie wynikają zobowiązania i konsekwencje z podpisania umowy dożywocia.

Źródło: Zespół redakcyjny portalu zbudujmydom.pl

(Małgorzata Karpińska)
śledź nas na Facebook
Najnowsze
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
śledź nas na Facebook

Najczęściej czytane

article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
article placeholder
zbudujmydom.pl
Nowoczesny portal budowlany
Portal zbudujmydom.pl tworzy zespół inżynierów budownictwa, którzy posiadają zarówno podstawy teoretyczne jak i duże doświadczenie praktyczne, zdobyte na budowach w całej Polsce. Część z naszych ekspertów stanowią czynni kierownicy budów, doświadczeni zarówno przy domach jednorodzinnych jak i przy dużych inwestycjach budowlanych. Staramy się w jasny i przejrzysty sposób omawiać cały proces budowlany od fundamentów aż po dach i ostatecznie wykończenie domu. Przedstawiamy również porady związane z kwestiami formalno-prawnymi, aby ułatwić poruszanie się we właściwych przepisach, co wcześniej czy później spotka każdego inwestora.
Korzystając ze strony, akceptujesz naszą politykę prywatności i wyrażasz zgodę na zapisywanie cookies.